T.C. Ticaret Bakanlığı

Reuters Haber Ajansı’nın özel kaynaklarına göre, ABD'li havacılık ve yarı iletken firmalarının tedarikçileri, nadir toprak elementleri (NTE) kıtlığının giderek kötüleşmesiyle karşı karşıya kalırken, iki önemli firmanın bazı müşterilerini geri çevirdiği bilinmekte.

Söz konusu kıtlık, savunma teknolojisi, havacılık ve yarı iletkenlerde küçük ama hayati roller oynayan ve neredeyse tamamen Çin'de üretilen 17 elementten oluşan NTE ailesinin niş üyeleri olan itriyum ve skandiyum gibi nadir toprak elementlerinde yoğunlaşmakta.

Çin tarafından deklare edilen gümrük verilerine göre, Pekin Nisan 2025’te kısıtlamalar getirmesinden bu yana birçok nadir toprak elementinin ihracatına yeniden izin vermiş olsa da Ekim 2025’te Washington ile gerginliğin azalmasına rağmen bahse konu ham maddelerin ABD'ye sevkiyatı hala nadiren gerçekleşmekte.

Çin'in kritik mineral ihracat kısıtlamalarını askıya almasıyla ticaret geriliminin kısmen azalması hususunun, Trump ve Xi'nin Mart 2026’da Pekin'de yapacakları görüşmede masaya yatırılması öngörülmekte.

Motorların ve türbinlerin yüksek sıcaklıklarda erimesini önleyen kaplamalarda kullanılan itriyum, söz konusu tedarik sorunları bağlamında öne çıkan unsurların başında yer almakta. Bu kaplamaların düzenli olarak uygulanmaması durumunda bahse konu motorların kullanılamaz hale geleceği bilinmekte.

Kasım 2025’ten bu yana itriyum fiyatları %60 artmış durumda ve an itibarıyla bir yıl öncesine göre yaklaşık 69 kat daha yüksek.

Kaynak: Reuters
Yayınlayan: T.C. Ticaret Bakanlığı, Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü